Gazelle en TU Delft ontwikkelen ‘veilige fiets’

20 mei 2019

De TU Delft en Koninklijke Gazelle hebben een prototype ontwikkeld van een fiets met slimme stuurondersteuning. Deze fiets moet in de toekomst helpen het aantal valpartijen op de fiets te voorkomen. De fiets werkt met een slimme motor in de stuurkolom die het sturen ondersteunt op het moment dat de fietser dreigt om te vallen.

De Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV) heeft vastgesteld dat het aantal ernstige verkeersongevallen ieder jaar afneemt, maar bij fietsers neemt het juist toe: van 2000 tot 2010 met zo’n 30 procent. Ernstige fietsongevallen gebeuren vaak doordat de fietser zelf de controle over de fiets verliest. In veel gevallen gaat het dan om ouderen.

Steer-assist systeem

Om de fiets veiliger te maken hebben de TU Delft en Gazelle de handen ineen geslagen en een prototype van een elektrische fiets met stuurondersteuning ontwikkeld. Het steer-assist systeem is het eerste systeem ter wereld dat een fiets rechtop kan houden; dit door de hulp van een motortje in de stuurkolom. Deze motor stuurt bij op het moment dat de fietser dreigt om te vallen. ‘Met dit systeem kunnen boven een snelheid van 4 km/h de fiets en rijder stabiel worden gehouden’, vertelt onderzoeker dr.ir Arend Schwab van de TU Delft.

In het prototype is fundamenteel wetenschappelijke kennis van de TU Delft gecombineerd met de expertise van Gazelle. Op de TU Delft is de afgelopen 15 jaar onderzoek gedaan naar waarom een fiets wel of niet omvalt.

Stabielere fiets

Op basis van deze fundamentele kennis is het idee ontstaan om de rijder actief te kunnen ondersteunen en de fiets nog stabieler te maken, via een steer-assist systeem. Er is nog veel onderzoek nodig voordat de steer-assist ook door de consument gebruikt kan worden. Het prototype wordt nu vooral gebruikt om te testen hoe gebruikers de stuurondersteuning ervaren, en om na te gaan welke vorm van ondersteuning het beste werkt. De eerste onderzoeken laten al wel zien dat het voor een deel van de mensen minder moeite kost om te de fiets rechtop te houden.

Vervolgonderzoek

Het benodigde vervolgonderzoek is in volle gang. Met de ontwikkeling van de steer-assist fiets hebben de TU Delft en Gazelle in 2016 al de Nationale Sportinnovator Prijs gewonnen. ‘Dat was een heel belangrijke duw in de rug voor ons’, zegt  Schwab. ‘En inmiddels hebben we van NWO (Perspectief programma Citius, Altius, Sanius) subsidie gekregen voor vier jaar om het systeem verder te verbeteren.’